Een calcaneusfractuur komt voor bij zowel jongere als oudere personen:

• ‍Valincidenten: de meest voorkomende oorzaak is een val van hoogte. Bouwvakkers of dakwerkers kunnen een calcaneusfractuur oplopen bij een val. Ook parachutespringers of klimmers lopen risico op een breuk van het hielbeen bij een harde landing.
• ‍Verkeersongevallen: bij auto- of motorongevallen kan een krachtige impact op de voet leiden tot een calcaneusfractuur. Bijvoorbeeld wanneer een inzittende met kracht de voeten tegen de vloer of pedalen drukt bij een botsing.
• ‍Ouderen met osteoporose: mensen met broze botten kunnen bij een relatief kleine val al een calcaneusfractuur krijgen, al is dit minder frequent.

Bij een calcaneusfractuur treedt direct na het ongeval pijn en functieverlies op:

• ‍Hielpijn: er is hevige pijn aan de hiel en achtervoet, vooral bij proberen te staan of lopen. De plek van de breuk is drukpijnlijk.
• ‍Zwelling en blauwe plek: hiel en achtervoet zwellen sterk op. Vaak verschijnt er binnen korte tijd een grote blauwe plek rond de hiel en onder de voet.
• ‍Niet kunnen belasten: het is niet mogelijk om op de voet te staan bij een gebroken hiel.
• ‍Vervorming van de hiel: soms lijkt de hiel breder of afgeplat, vooral bij ernstig verplaatste calcaneusfracturen. Als de breuk open is (bot door de huid) ziet men botfragmenten in de wonde.

Bij vermoeden van een calcaneusfractuur zal de arts:
1. Anamnese (vraaggesprek):
De arts bevraagt het ongevalsmechanisme. Verder wordt bevraagd of steunname na het ongeval nog mogelijk was.
2. Lichamelijk onderzoek:
Kijken naar zwelling, verkleuring en de vorm van de hiel. De arts onderzoekt ook of er drukpijn is op de hiel en of enkel en tenen nog bewogen kunnen worden. Tevens controleert hij de doorbloeding en zenuwfunctie in de voet.
3. Beeldvorming:
Een röntgenfoto van de voet en hiel toont meestal duidelijk de calcaneusfractuur en in welke mate de botstukken verplaatst zijn. De arts bekijkt ook of het enkelgewricht en het onderste spronggewricht (onder de enkel) bij de breuk betrokken zijn. Bij complexe of verplaatste calcaneusfracturen wordt vrijwel altijd een CT-scan gemaakt om een driedimensionaal beeld van de breuk te krijgen. Dit helpt bij het plannen van de behandeling.

Afhankelijk van de ernst van de calcaneusfractuur zijn er twee behandelopties:

• ‍Conservatief: als de botdelen niet of nauwelijks verplaatst zijn en het hielbeen in goede positie staat, kan een operatie achterwege blijven. Je krijgt dan een gips rond de voet en enkel. Het been moet hoog gehouden worden om zwelling te verminderen. Je mag meestal 6–8 weken niet op de voet steunen (lopen met krukken). In deze periode zal de hielbeenfractuur geleidelijk genezen.
• ‍Operatief: bij een verplaatste of ingedeukte calcaneusfractuur is een operatie vaak noodzakelijk. De chirurg maakt een incisie aan de buitenzijde van de hiel en zet de gebroken botstukken weer in de juiste positie. Vervolgens stabiliseert hij het hielbeen met platen en schroeven. Na de operatie krijg je een gips, en mag je ongeveer 6 weken niet op de voet steunen en daarna progressief meer steunen.

Het herstel van een calcaneusfractuur duurt meestal vrij lang. Het bot heeft zeker 2–3 maanden nodig om te genezen. Daarna volgt revalidatie (kinesitherapie) om het normale looppatroon te herstellen. Veel patiënten houden enige tijd pijn of stijfheid in de hiel. Bij ernstige calcaneusfracturen kan op termijn slijtage (posttraumatische artrose) van het onderste spronggewricht ontstaan, wat chronische pijn veroorzaakt. Soms is een tweede operatie (bijv. een arthrodese, het vastzetten van het gewricht) nodig om de pijnklachten te verlichten. Toch is de prognose na een gebroken hiel over het algemeen vrij gunstig, maar de situatie blijft meestal minder goed dan voor het ongeval. De meeste mensen kunnen na verloop van tijd weer normaal stappen en lichte sportieve activiteiten beoefenen. Zware belasting van de hiel (bijv. hardlopen of zwaar fysiek werk) kan lastiger blijven of meer ongemak geven.

Een calcaneusfractuur is een breuk van het hielbeen die vaak ontstaat door een val van hoogte. Dit letsel vereist medische opvolging en eventueel chirurgische behandeling. Dankzij moderne behandelingen en revalidatie kunnen patiënten met een gebroken hiel meestal weer stappen en hun dagelijkse taken hervatten, hoewel bij zware belasting van de hiel soms klachten kunnen blijven bestaan.